Sağlık Hakkı ve Genel Sağlık Sigortası (GSS)
Amaç
Üniversitemiz Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı, öğrencilerimizin beden ve ruh sağlıklarını korumalarına yardımcı olmak amacıyla rehberlik hizmeti sunmaktadır. Öğrencilerimiz resmi ve özel sağlık hizmet sunucuları tarafından sunulan sağlık hizmetlerinden yararlanabilir. Başvurabilecekleri resmi sağlık hizmet sunucuları ise şunlardır:
· Toplum sağlığı merkezi (TSM) ve Aile sağlığı merkezi (ASM) gibi birinci basamak sağlık hizmet sunucuları;
· Sağlık Bakanlığına bağlı Devlet hastaneleri ve dal hastaneleri, ağız ve diş sağlığı merkezleri ile ağız ve diş sağlığı hastaneleri, diğer kamu idarelerine ait hastaneler, tıp merkezleri ve dal merkezleri ile diyaliz merkezleri, üremeye yardımcı tedavi merkezleri, hiperbarik oksijen tedavi merkezleri, tıbbi laboratuvarlar gibi ikinci basamak sağlık hizmet sunucuları;
· Sağlık Bakanlığına bağlı eğitim ve araştırma hastaneleri, Tıp Fakülteleri Bulunan Devlet Üniversiteleri ile Vakıf Üniversiteleri Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezleri gibi üçüncü basamak sağlık hizmet sunucuları.
İkametgahı Türkiye olan kişilerin genel sağlık sigortası kapsamında Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından finanse edilen sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesi için 5510 Sayılı Sosyal Güvenlik ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 60.maddesi uyarınca Kanun kapsamına alınması gerekmektedir. Öğrencilerimizin statülerine göre genel sağlık sigortalılıkları aşağıda açıklanmıştır.
Zorunlu Sigortalı Olarak Çalışan Türk ve Yabancı Uyruklu Öğrenciler
Bir işyerinde iş sözleşmesi ile çalışarak ücret geliri elde eden öğrencilerimiz zorunlu olarak genel sağlık sigortalısı (GSS) sayılmakta ve sağlık primleri dahil sigorta primleri işverenleri tarafından SGK’ye ödenmektedir. Bu öğrencilerin sağlık hizmetinden yararlanabilmesi için ek bir işlem yapmalarına gerek yoktur. İşyerlerinde kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışan ve ay içinde prim ödeme gün sayısı 8 gün ve altında olanlar, ayrıca eksik günlerinin sadece GSS primlerini ödeyerek 30 güne tamamlamak zorunda kalabilirler. Sağlık aktivasyon sorunu yaşayanlar en yakın Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü/Sosyal Güvenlik Merkezi'ne başvurmalıdır. Kayıtlı bir biçimde bağımsız olarak çalışanlar da zorunlu GSS’li sayılmaktadır.
Çalışmayan (uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmayan) Türk Vatandaşı Öğrenciler
- 25 Yaşını Doldurmamış Olan Öğrenciler: Bu öğrenciler, kural olarak GSS’li olan anne veya babası üzerinden sağlık hizmeti almaya devam ederler. Sağlık hak sahipliklerinin devamı için her eğitim dönemi başında alınan öğrenci belgesinin SGK sisteminde güncel olması gerekmektedir.
- 25 Yaşını Doldurmuş Olan Bazı Öğrenciler: 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu uyarınca GSS’li sayılanların (memur ve diğer kamu görevlileri) bakmakla yükümlü olduğu kız çocukları, 25 yaşını doldurmuş olsalar bile durumlarında değişiklik oluncaya kadar sağlık hizmetlerinden yararlanmaya devam ederler.
- 25 Yaşını Doldurmuş veya Bakmakla Yükümlü Olunmayan Öğrenciler: Anne veya babası üzerinden sağlık hak sahipliği bulunmayan veya 25 yaşını dolduran öğrencilerimizin SGK tarafından finanse edilen sağlık hizmetlerinden yararlanabilmeleri için 2 seçenekleri bulunmaktadır:
Ø İkametgahlarının bulunduğu yerdeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına başvurarak “gelir testi” yaptırmak. Gelir testi sonucunda aile içindeki geliri kişi başına düşen aylık tutarı asgari ücretin üçte birinden az olduğu tespit edilenlerin GSS primler devlet tarafından karşılanır (60/c.1). Aile içindeki geliri bu tutarın üzerinde tespit edilenler ise aylık asgari ücretin %6’sı üzerinden GSS primleri kendileri tarafından ödenmek suretiyle sağlık hizmetlerinden yararlanabilir (60/g). 2026 yılı için aylık GSS prim tutarı; 1.101x30x%6= 1.981,80.-TL’dir.
Ø Gelir testi yaptırmak istemeyenler de aylık asgari ücretin %6’sı üzerinden GSS primlerini kendileri ödeyerek sağlık hizmetlerinden yararlanabilir (60/g). 2026 yılı için aylık GSS prim tutarı; 1.101x30x%6= 1.981,80.-TL’dir.
Yabancı Uyruklu Öğrenciler
Ülkemizde öğrenim gören yabancı uyruklu öğrenciler SGK tarafından karşılanan sağlık hizmetlerinden yararlanabilmektedir. Bunun için GSS’li olmaları gerekmektedir. Gerekli açıklamalar aşağıdadır:
· Burslu uluslararası öğrenciler (Türkiye Burslusu): Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı veya Uluslararası Öğrenciler Değerlendirme Kurulu kararı ile burslandırılan uluslararası öğrenciler, bursluluk statüleri devam ettiği sürece genel sağlık sigortalısı sayılır ve GSS primleri ilgili kurum tarafından ödenir.
· İsteğe bağlı GSS Başvurusu: Ülkemizde öğrenim gören yabancı uyruklu öğrenciler eğitim öğretim yılı başlangıç tarihinden itibaren üç ay içinde talepte bulunmaları hâlinde genel sağlık sigortalısı sayılır. Günlük asgari ücretin üçte birinin 30 günlük tutarının %12’si üzerinden genel sağlık sigortası primlerini öderler. 2026 yılı için aylık GSS prim tutarı; 1.101x30/3x%12= 1.321,20.-TL’dir.
· Karşılanmayan Sağlık Giderleri: Yabancı uyruklu öğrenciler dahil yabancı ülke vatandaşlarının genel sağlık sigortalısı sayıldığı tarihten önce mevcut olan kronik hastalıklarının tedavi giderleri SGK tarafından karşılanmaz!...
· Sosyal Güvenlik Anlaşması Olan Ülkelerden Gelenler: Sağlık sigortasını da kapsayan ve Türkiye ile Sosyal Güvenlik Sözleşmesi imzalamış ülkelerden gelen yabancı uyruklu öğrenciler, kendi ülkelerindeki sigorta kurumundan alacakları “Sağlık Yardım Hakkı Belgesi” ile Türkiye'de sağlık hizmetlerinden faydalanabilirler. Bu belgenin Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü/Sosyal Güvenlik Merkezine ibraz edilmesi gerekmektedir.
Mavi Kartlılar ve Çifte Vatandaşlığı Olan Öğrenciler
Türk vatandaşlığından izinle çıkan (Mavi Kartlı) veya çifte vatandaşlığı bulunan öğrencilerimiz, Türk vatandaşlığı hakları devam ettiği için Türk vatandaşı öğrencilere uygulanan mevzuat kapsamında GSS sistemine dahil olurlar.